دانشگاه تربیت مدرس پژوهش های ادبیات تطبیقی 2345-2366 12 3 2024 11 21 A comparative reading of the story of Ferdowsi's Zal and Roudabeh and kurdish Bahram and Golandam from the point of view of new historicism خوانشی تطبیقی از داستان «زال و رودابه» فردوسی و «بهرام و گل‌اندام» کُردی از دیدگاه تاریخ‌گرایی نو 1 34 6082 FA ابوالفضل محبی مدرس مدعو دانشگاه رازی. کرمانشاه. ایران الهام حدادی کارشناس معاونت امور بین الملل بنیاد سعدی، تهران- ایران. Journal Article Criticism of new historicism has been formed in opposition to traditional historicism. Contrary to traditional historicism, which speaks of the one-sided influence of history on literature, new historicism believes in the mutual influence of literature and history on each other. The story of Bahram and Golandam is one of the remarkable poems in Kurdish literature, which are called "Beit". Beits are syllable-weighted folktales recited by beit readers. It can be said that there are some similarities between the stories of Bahram and Golandam and Zal and Rudabeh. Therefore, it is possible to measure these two stories with each other. In this research, relying on library and documentary studies and with an analytical-comparative approach, we have tried to give a reading of the two stories in question based on the concepts of new historicism. The findings show that although both stories are apparently romantic and the conflicts are about love and marriage; But inside the story, power and discourse interests are fundamental issues. Every discourse tries to maintain its political and social interests. نقد تاریخ‌گرایی نو در تقابل با تاریخ‌گرایی سنتی شکل گرفته است. وارونه تاریخ‌گرایی سنتی که از تأثیر یک‌سویه تاریخ بر ادبیات سخن می‌گوید، تاریخ‌گرایی نو به تأثیر متقابل ادبیات و تاریخ بر یکدیگر باور دارد. داستان بهرام و گل‌اندام از منظومه‌های قابل توجه در ادبیات کُردی است که از آن‌ها با عنوان «بیت» نام برده می‌شود. بیت‌ها داستان‌هایی عامیانه با وزن هجایی هستند که به وسیلۀ بیت‌خوان‌ها خوانده می‌شوند. می‌توان گفت میان داستان بهرام و گل‌اندام و زال و رودابه از برخی جهات شباهت‌هایی وجود دارد. از همین رو قابلیت سنجش این دو داستان با یکدیگر هست. در این پژوهش با تکیه بر مطالعات کتابخانه‌ای و اسنادی و با رویکردی تحلیلی ـ تطبیقی کوشیده‌ایم خوانشی از دو داستان مورد نظر برپایه انگاره‌های تاریخ‌گرایی نو به دست بدهیم. یافته‌ها نشان می‌دهد که هر دو داستان اگرچه ظاهراً عاشقانه‌ هستند وکشمکش‌ها بر سر عشق و ازدواج است؛ اما در باطن داستان، قدرت و منافع گفتمانی مسأله بنیادین است. هرگفتمانی می‌کوشد تا منافع سیاسی و اجتماعی خود را حفظ کند.

https://clrj.modares.ac.ir/article_6082_a6e38981ecdd65fe9dcdfcd8d1f58f05.pdf

دانشگاه تربیت مدرس پژوهش های ادبیات تطبیقی 2345-2366 12 3 2024 11 21 A study of the Mantiq Al-Tair Paintings by Kamal -Adin Behzad from the Suhrawardiâs Perspective بررسی نگاره‌‌های منطق‌الطیر اثر کمال‌الدین بهزاد از منظر عشق‌شناسی سهروردی 35 67 6083 FA راحیل براتی مربی، گروه نقاشی، دانشکده هنر، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران. جمال عرب زاده استادیار، گروه نقاشی، دانشگاه هنر، تهران، ایران. Journal Article This research studies the concept of love from Sheikh Ishragh’s perspective in Attar of Nishapur’s Mantiq Al-Tair paintings by Kamal Adin Behzad.The concept of love from Suhrawardi’s perspective as a love theory is a unique concept which is different from the mystical and aesthetic approaches to love due to its wisdom-centrism.In present study,4 paintings are analyzed using descriptive-qualitative approach.The main goal of this research is to discover and analyze the elements reflecting the Sheikh Ishragh’s love perspective as well as finding the answers to the following questions: based on the centrality of wisdom in Suhrawardi’s theory of love, which of the Behzad’s paintings elements in Attar of Nishapur’s Mantiq Al-Tair paintings can be analyzed on the basis of this theory?The results of the analysis imply that the association of concept of love from Suhrawardi’s perspective and reflection of love in Behzad’s paintings elaborates on the wisdom centrality of Sheikh Ishragh’s theory. The reflection of love from Suhrawardi’s perspective in Attar of Nishapur’s Mantiq Al-Tair paintings was studied in details.Using the contrasting visual elements and compositions, in these paintings to show the contrast of wisdom and ignorance is used as the main themes of Suhrawardi’s love. Each of these themes are accompanied with a theme of suffrage and sorrow whose origin is self-knowledge towards the destination of theism. Finally, this can be implied from the analyses that using all these symbols and signs were consciously and were used very carefully by painter which are compatible with concepts Suhrawardi and Attar reflected. این پژوهش به بررسی مفهوم عشق از دیدگاه شیخ اشراق در نگاره‌های منطق‌الطیر عطار نیشابوری اثر کمال‌الدین بهزاد می‌پردازد. مفهوم عشق از دیدگاه سهروردی یک دیدگاه منحصر به فرد بوده و به واسطه دیدگاه عقل محور بودن عشق از نگاه شیخ اشراق، این نظریه عشق‌شناسی با رویکردهای عرفانی و زیبایی‌شناسی به عشق تفاوت دارد. هدف از این مقاله کشف و تحلیل عناصر و مؤلفه‌هایی است که بازتاب‌دهنده‌ی دیدگاه عشق‌شناسانه‌ی شیخ اشراق باشد، همچنین مقاله حاضر در پی یافتن پاسخ به این سؤال است: 1. با توجه به محوریت عقل در نگاه سهروردی به عشق، کدام یک از اجزاء نگارگری آثار کمالالدین بهزاد در منطقالطیر را می‌توان از این منظر تحلیل کرد؟ در این پژوهش با بهره‌مندی از شیوه توصیفی-تحلیلی و روش کیفی در تجزیه و تحلیل داده‌ها، چهار نگاره‌ی هدهد و پرندگان، مویه بر مرگ پدر، مرد مغروق، و شیخ صنعان و دختر ترسا مورد بررسی قرارگرفتهاست. شیوه‌ی گردآوری اطلاعات کتابخانه‌ای است. نتایج حاصل از تحلیل نگاره‌ها حاکی از آن است که ارتباط میان مفهوم عشق از منظر سهروردی و بازتاب آن در نگاره‌های ترسیم شده توسط کمال‌الدین بهزاد به درستی بر عقل‌محور بودن دیدگاه شیخ اشراق نسبت به عشق دلالت دارند. تقابل میان دیدگاه مادی و معنوی نسبت به عشق در قالبی نمادین از طریق عناصرگوناگون مورد تأکید قرارگرفته است. عنصر درخت بهعنوان یکی از اصلیترین نشانهها در این نگارهها، نماد حیات بوده که در فلسفه عشقِ سهروردی همان نور و بینشی است که درک آن موجبات وصال به نورالهی و خداشناسی را فراهم میکند.

https://clrj.modares.ac.ir/article_6083_add5efc3f8de35d6208dc6fc154b59d3.pdf

دانشگاه تربیت مدرس پژوهش های ادبیات تطبیقی 2345-2366 12 3 2024 11 21 "Kamervai Khoshdel" (Comparative analysis of Ebrahim Al-Shwarabi and Abbas Zulikha's interpretation of Hafez's Ghazal 175) بررسی تطبیقی دریافت ابراهیم الشواربی و عباس زلیخه از غزل 175 حافظ 69 93 6084 FA سید فضل الله میرقادری استاد دانشگاه Journal Article Comparative literature is one of the attractive and very valuable and useful trends in the field of literary criticism, and because the methods of research in comparative literature are different and numerous, there are different schools; In such a way that each researcher chooses the appropriate school or method based on his research method. With the emergence of the theory of reception in the last decades of the 19th century, more attention was paid to the role of the reader and the approach of central perception or reception was formalized. One of the research topics in the field of perception theory is the perception of Persian poetry by Arabic language writers and artists. In this context, Hafez Shirazi has attracted the attention of writers and researchers in the field of literature in other languages, and Arabic-speaking writers have a significant contribution in understanding Hafez's poetry. Among the writers who have paid special attention to Hafez's poetry and presented their views in the form of poetry and prose are Ebrahim Amin Al-Shwarabi and Ali Abbas Zulikha. In this research, two writers' interpretations of Hafez's Ghazal 175 are presented and analyzed and compared, and finally, the writer's opinion is presented as the final opinion. In general, it can be said that Al-Shwarabi's interpretation of verses is more comprehensive than Zuleikha's, but in terms of emotions and feelings, Zuleikha's interpretation is superior to Al-Shwarabi's. ادبیات تطبیقی از گرایش‌های جذّاب و بسیار با ارزش و مفیدِ عرصه نقد ادبی است و چون شیوههای پژوهش در ادبیات تطبیقی مختلف و متعدّد است؛ به گونهای که هر پژوهشگر بر اساس شیوه پژوهشِ خویش، مکتب یا منهجِ مناسب را برمی‌گزیند. با پیدایش نظریه دریافت در سال 1989م ، به نقش خواننده توجه بیشتری شد و منهجِ تلقی یا دریافت‌محوری، رسمیت یافت. از موضوعات پژوهشی در عرصه نظریه دریافت، برداشت صاحبانِ فن و ادیبانِ عربی زبان از شعر فارسی است. در این زمینه، حافظ شیرازی توجه ادیبان و پژوهشگران عرصه ادبیات در زبان‌های دیگر را جلب کرده است و ادیبان عربی زبان در برداشت از شعر حافظ، سهم بسزایی دارند. ابراهیم امین الشواربی و علی عباس زلیخه از ادیبانی هستند که به شعر حافظ توجه ویژهای داشته و برداشت خویش را به صورتِ شعر و نثر عرضه داشتهاند. در این پژوهش دریافت دو ادیب از غزل 175 حافظ (بر اساس نسخه غنی قزوینی) عرضه شده و مورد بررسی و تحلیل و مقایسه قرار گرفته و در نهایت برداشت نگارنده نگارش میشود. بطور عموم میتوان گفت، دریافتِ الشواربی از ابیات غزل حافظ، جامع‌تر از دریافتِ زلیخه است؛ ولی از نظر عاطفی و احساسات، دریافتِ زلیخه برتر از دریافتِ الشواربی است

https://clrj.modares.ac.ir/article_6084_0d770c496aa3da6d2c3f2bd19e7b9d6b.pdf

دانشگاه تربیت مدرس پژوهش های ادبیات تطبیقی 2345-2366 12 3 2024 11 21 Analyzing the possibilities of film adaptation in the novel "Fardkan" by Youssef Zeidan based on the model of Syed Field's three acts and cinematic form واکاوی ظرفیت های اقتباس سینمایی در رمان فردقان{شیخ در محبس} اثر یوسف زیدان بر اساس الگوی سه پرده سید فیلد و فرم سینمایی 95 126 6085 FA علی اکبر محمدی استادیار زبان و ادبیات عربی، گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه بیرجند سمیرا استواری دانـش آموختــه کارشناســی ارشـد، گـروه زبـان و ادبیــات فارسـی، دانشـکده ادبیـات و علـوم انســانی، دانشـگاه ولـی عصر رفسنجان Journal Article Studying the mutual relationship between literature and cinema and the emergence of the characteristics of each of these two arts in the other has been the focus of interest of many researchers in these two categories. Examining the cinematic potential of literary works has been the focus of scholars for nearly a decade. Authors of literary works, by knowing cinematic elements and using them in their works, make their works dynamic, and filmmakers, by adapting these successful literary works, find enduring themes and present them to their audiences. Most film adaptations are based on novels. Youssef Zidane is one of the authors whose visual abilities are evident in his novels dedicated to cinema. In this research, an attempt was made to analyze the text of the story of the sheikh in prison using the descriptive analytical approach and the comprehensive approach. Our goal in this research is to analyze the structure and content of the aforementioned novel and show aspects of its quotation from different angles. The results of the aforementioned research indicate that this novel has great potential for cinematic adaptation and screenwriting due to its cinematic structure, its accuracy in describing details, its directing and dramatic dialogues, and its ability to be serialized. مطالعه رابطه متقابل ادبیات و سینما و ظهور ویژگیهای هریک از این دو هنر در دیگری مورد توجه بسیاری از پژوهشگران این دو مقوله بوده است. بررسی ظرفیتهای سینمایی آثار ادبی، قریب به یک دهه است که بهطور جد مورد توجه پژوهشگران واقع شده است. نویسندگان آثار ادبی با شناخت عناصر سینمایی و استفاده از آنها در آثار خود، باعث پویندگی در آثارشان میشوند و فیلمسازان با اقتباس از این آثار ادبی موفق، سوژههای ماندگاری پیدا میکنند و به مخاطب خود ارائه میدهند. رمان، شباهت چشمگیری به فیلمنامه دارد و اکثر اقتباسهای سینمایی بر مبنای رمانها انجام میشود. یوسف زیدان از جمله نویسندگانی است که قابلیتهای تصویری بسیاری در رمانهای وی برای اقتباس در سینما به چشم میخورد. در پژوهش حاضر، سعی شده است با روش توصیفی تحلیلی و رویکرد میانرشتهای متن داستان شیخ در محبس، از نظر الگوی سه پرده سید فیلد و فرم سینمایی مورد بررسی و کنکاش واقع شود. هدف ما در این پژوهش واکاوی ساختار و محتوای رمان مذکور و نشان دادن وجوه اقتباسی آن از زوایای گوناگون است. نتایج پژوهش مذکور حاکی از آن است که این رمان به دلیل دارا بودن ساختار سینمایی، دقت در توصیف جزئیات، صحنه‌پردازی و گفتگوهای نمایشی و قابلیت سکانسبندی ظرفیتهای وافری جهت اخذ و اقتباس سینمایی و نگارش فیلمنامه داراست.

https://clrj.modares.ac.ir/article_6085_3413ce14d52b87557e87e2c1518c2cbe.pdf

دانشگاه تربیت مدرس پژوهش های ادبیات تطبیقی 2345-2366 12 3 2024 11 21 The influence of the Persian on the Balochi poems of Mawlawi Abdollah Rawanbod تأثیر فارسی بر اشعار بلوچی مولوی عبدالله روانبُد 127 153 6086 FA محمداکبر دهانی استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه ولایت ایرانشهر Journal Article Abstract Balochi and Farsi are branches of the family of Iranian languages that have been in the Iranian plateau and in the neighborhood with each other and interacted with each other throughout history. One of the functions of comparative literature is to investigate the effectiveness and influence between the literature of different languages. Considering the cultural predominance of Persian language and literature in Iran and its widespread influence among Muslim nations, its effects on Balochi literature and poetry are obvious and significant.. The influence of Balochi poets on Persian reached its peak in the second period of Balochi literature and the school of Mullahs. Mawlavi Abdollah Rawanbod is one of the famous Balochi poets and the last generation of poets of this school. He is a bilingual poet whose Balochi poems are influenced by Persian language and literature. This article has analyzed the Rawnbod’s balochi poems with a descriptive-analytical method and has shown this aspect in his Balochi poems. Rawanbod's poems are not uniform in terms of the influence of Persian language and literature. Even though his poems are strongly influenced by Persian poets like Saadi in terms of theme and fantasy elements, but in terms of language, they are fluent and original. And sometimes he is so influenced by Persian in writing Balochi poetry that the stanzas become Persian with a slight change or adjustment of a word, and even some of them can be considered completely Persian. چکیده بلوچی و فارسی شاخههایی از خانوادۀ زبانهای ایرانی هستند که در درازنای تاریخ در فلات ایران و در همسایگی و تعامل با همدیگر بودهاند. یکی از کارکردهای ادبیات تطبیقی، بررسی تأثیر و تأثرهایی است که میان ادبیات زبانهای گوناگون وجود دارد. نظر به غلبۀ فرهنگی زبان و ادبیات فارسی در ایران و نفوذ گستردۀ آن در میان اقوام مسلمان، تأثیرات این زبان و ادبیات آن بر ادبیات و شعر بلوچی نیز آشکار و قابل توجه است. تأثیرپذیری شاعران دورۀ دوم ادبیات بلوچی و مکتب ملاها از فارسی به اوج میرسد. مولوی عبدالله روانبُد از شاعران نامدار بلوچی و از نسل آخرین شاعران این مکتب است. او شاعری دوزبانه است که در شعرهای بلوچی او نیز تأثیر زبان و ادبیات فارسی قابل توجه است. این نوشتار با بررسی شعر بلوچی روانبُد به روش توصیفی-تحلیلی در پی روشن کردن چنین وجهی در سرودههای او بوده است. شعر روانبُد از نظر تأثیرپذیری از زبان و ادبیات فارسی یکدست نیست، گاه شعر او با آن که از لحاظ مضمون و عناصر خیال به شدت متأثر از فارسیگویان بزرگی چون سعدی است، از لحاظ زبانی، روان است و بدیع مینماید و گاهی نیز چنان فارسیانه بلوچی میسراید که مصرعها با تغییر یا تعدیل یک واژه، فارسی میشوند و حتی برخی از آنها را میتوان کاملاً فارسی دانست.

https://clrj.modares.ac.ir/article_6086_95e1533eb1b20a97777749fb94fdb944.pdf

دانشگاه تربیت مدرس پژوهش های ادبیات تطبیقی 2345-2366 12 3 2024 11 21 "Comparative analysis of the narrative poem 'Devil' by Lermontov and 'Yakolia & her solitude' by Taghi Modarressi." خوانش تطبیقی شعر روایی «اهریمن» سروده لرمانتوف و یکلیا و تنهایی او از تقی مدرّسی 155 192 6087 FA سیده دلارام کاسی نوده دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)، قزوین، ایران. 0000-0001-7775-8934 مهسا رون دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره)، Journal Article Persian novels of the 1930s and 1940s contain common themes such as loneliness, despair, disillusionment, fear and suspicion of personal and social relationships. Taghi Modarresi wroteYakolia & her solitude under the influence of the social-political atmosphere of the 1950, especially the situation after the coup of August 28, 1953. The traces of the author's familiarity with the Holy Book are also evident both in the writing style and in the content of this novel. The suffocating atmosphere of that time forced the writer to express his political concerns behind the myth and symbolic language. Mikhail Lermontov, a Russian poet, was also affected by the political and social situation of Russia, after the failure of the Decembrists' uprising, to escape from the disappointment and rejection of the intelligentsia, he took refuge in biblical myths and composed the narrative poem "Devil" which was a reflection of his frustrations. This research with a comparative approach between these two literary works in a descriptive-analytical method is important, because of The similarity of the social-political origins of the creation of these two works, the thoughts and opinions of the two authors, the common themes and the use of the creators of both works from the Old Testament and the story of "Tamar". This study shows that Modarresi and Lermontov used the story of Tamara in book of Creation and the second part of Samuel from the Bible to create their works, and common themes such as: despair, loneliness, rejection, protest, love, etc رمان های فارسی دهه سی و چهل مشتمل بر مضامین مشترکی همچون تنهایی، ناامیدی، سرخوردگی، ترس و سوءظن به روابط فردی و اجتماعی است. تقی مدرّسی یکلیا و تنهایی او را، متأثر از فضای سیاسی ـ اجتماعی دهه سی، بویژه اوضاع پس از کودتای 28 مرداد 1332، نوشت. ردپای آشنایی نویسنده با کتاب مقدّس نیز هم در سبک نوشتار و هم در محتوای این رمان مشهود است. فضای خفقان بار آن دوران نویسنده را ناگزیر کرده تا دغدغه های سیاسی خود را در پسِ اسطوره و زبان نمادین بیان کند. میخائیل لرمانتوف، شاعر روس، نیز متأثّر از اوضاع سیاسی ـ اجتماعی روسیه، پس از شکست قیام «دکابریست ها»، برای فرار از سرخوردگی و ناامیدی و طردشدگی قشر روشنفکر، به اسطوره های توراتی پناه برد و منظومۀ روایی «اهریمن» را که بازتابی از سرخوردگی های او بود سرود. شباهت خاستگاه سیاسی ـ اجتماعی خلق این دو اثر، افکار و عقاید دو نویسنده، مضامین مشترک و بهره‌گیری خالقان هر دو اثر از عهد عتیق و قصه «تامار»، ضرورت پژوهشی با رویکرد تطبیقی بین این دو اثر ادبی به روش توصیفی ـ تحلیلی را تقویت می کند. این مطالعه نشان می دهد مدرّسی برای خلق اثر خود از داستان «تامارا» در سِفر آفرینش و لرمانتوف از داستان قسمت دوم سموئیل از کتاب مقدّس بهره گرفته اند و مضامین مشترکی همچون ناامیدی، تنهایی، طردشدگی، اعتراض، عشق و...، متأثر از اوضاع اجتماعیِ زمانه خالقان اثر، در هر دو روایت دیده می شود.

https://clrj.modares.ac.ir/article_6087_5a2a330b175fe588c2551b78d18d3207.pdf

دانشگاه تربیت مدرس پژوهش های ادبیات تطبیقی 2345-2366 12 3 2024 11 21 واکاوی تطبیقی ساختار روایی تراژدی داستان سیاوش و هیپولیت 193 224 6088 FA شیرین قادری دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه رازی کرمانشاه، ایران. میرجلال الدین کزازی استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران. خلیل بیگ زاده دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه رازی کرمانشاه، ایران. Journal Article تراژدی نوعی ادب نمایشی از یونان باستان است که به شکل نمایش، بر روی صحنه اجرا می‌شود. ارسطو فیلسوف بزرگ یونانی از نخستین کسانی بود که در کتاب فن شعر، دربارۀ تراژدی، به طور کامل بحث کرده و به معرّفی و توضیح آن پرداخته است. وی عناصر و اجزایی را برای تدوین تراژدی معرّفی نموده که در کیفیّت، جذابیّت و برتری تراژدی نقش مهمّی را ایفا می‌نمایند. در ادبیّات فارسی آثاری وجود دارد که بازتابی از تراژدی‌های یونان باستان و دیدگاه ارسطو در این‌باره است؛ از جملۀ شاخص‌ترین این آثار، شاهنامۀ فردوسی است با داستان‌هایی که همسویی و شباهت زیادی به تراژدی‌های یونان باستان دارد پژوهش حاضر با هدف نشان دادن این شباهت در زمینۀ تراژدی و با روش توصیفی – تحلیلی به مقایسۀ داستان سیاوش از شاهنامه و تراژدی هیپولیت اثر اوریپید، به عنوان مطالعۀ موردی پرداخته است و این همسویی را نشان داده است.

https://clrj.modares.ac.ir/article_6088_c4bca428211c2b48b81fd3b12afd2aa1.pdf