دانشگاه تربیت مدرسپژوهش های ادبیات تطبیقی2345-23665120170321An Analytical-Comparative Study of Spiritual Journey Stages in the Works of Attar and Schmittبررسی تحلیلی تطبیقی مراحل سفر معنوی در آثار عطار و امانوئل اشمیت1145877FAمحمودافروزاستادیار مطالعات ترجمه گروه انگلیسی، دانشگاه اصفهانJournal ArticleThe story of “Oscar and the Lady in Pink” by the famous French novelist and fiction writer “Eric-Emmanuel Schmitt” concerns the spiritual journey of a little boy named “Oscar”, who suffers from leukemia and has been living in a French hospital for a long time. Oscar, being guided by an incredible nurse called “Mamie-Rose”, decides to write letters to God. In this story, Oscar and Mamie-Rose play the role of a naive spiritual traveler and a mentor, respectively. In Persian literature, also, there are some stories on spiritual journeys. The book Mantegh-al-tair (the language of birds), the classic work of the Persian poet Attar, represents a superb example in this case. The seven stages of spiritual journeys, mentioned in the book, include “quest, love, wisdom, independence, monotheism, amazement, indigence and death”. The present article aims at comparing the stages of spiritual journeys in the aforementioned great works. The major reason why the two works share several points of similarity, as far as the stages of spiritual journeys are concerned, is their religious background.داستان «اسکار و خانم رز» اثر نویسنده مشهور فرانسوی اریک امانوئل اشمیت، روایتگر سیر و سلوک معنوی کودکی به نام اسکار است. اسکار که به سبب ابتلا به سرطان خون در بیمارستان بستری است، با راهنمایی پرستاری به نام خانم رُز (= مامی رز)، تصمیم میگیرد که به خدا نامههایی بنویسد. در این داستان، اسکار خردسال، بطور تمثیلی، سالِکی خام و نوپا بوده و خانم رز حکم پیر و مرشد او را دارد. در ادبیات پارسی نیز داستانهایی با مضمون سفرهای معنوی وجود دارد. مراحل سفر معنوی در برجستهترین اثر منظوم عطّار، کتاب منطقالطّیر، شامل «طلب، عشق، معرفت، استغنا، توحید، حیرت، فقر و فنا» است. در مقاله حاضر نگارنده کوشیده است تا پس از تحلیل و تطبیق وادیهای یادشده با مراحل سلوک اسکار شباهتهای این دو اثر را برجسته و به مخاطبان عرضه نماید. دلیل عمدهی شباهتهای میان مراحل سفر در هر دو اثر را میتوان پیشزمینهی مذهبی آن دو دانست.https://clrj.modares.ac.ir/article_5877_c344336196d5ec19bd54fd14befdde87.pdfدانشگاه تربیت مدرسپژوهش های ادبیات تطبیقی2345-23665120170321Literary language in Arts (Manteq Al-tayr) AttÄr and Naguib Mahfouz's Journey of Ebn Fattomehزبان هنری در منظومه« منطق الطیر» عطار و «سفر نامه ابن فطومه» نجیب محفوظ15435878FAطیبهامیریاندانشگاه بوعلی سینا - همدانJournal ArticleNaguib Mahfouz is an Egyptian writer, he has won literary Nobel Prize in 1988, he was influenced by Iranian Sufism approach. Although he was called as a realist Sufism, it seems they had not considered his Iranian reflections. He has written the imaginative story of journey of Ebn Fatomeh in Arabic which is a literary secret with a Sufism theme, as if reader feels that its language has been inspired by Manteq Al Tayr. Ebn Fatomeh is a hero. He is god's follower beside the group of birds of Manteq Al-tayr inquire to explore the visible fact in the journey. They pass seven lands which are comparable with Attars' seven lands Dar Al jebal and Ghaf Mountain but Mahfouz has compared them with a wondering person who is not able to access the fact easily. He has criticized Muslims political and social conditions and how they have gone further from real Islam and the oblivious end for this exploring visible journey.نجیب محفوظ- نویسنده مصری وبرنده جایزه نوبل ادبی 1988- از جمله نویسندگان عربی است که از ادب صوفیانه ایرانی تاثیر پذیرفته است. اگرچه ارزیابان ادبی وی را « صوفی ریالیست» نامیدهاند، اما به تاثیرپذیریاش از اندیشه و ادب صوفیانه ایرانی دقت نکردهاند. وی، داستان تخیلی «سفرنامه ابن فطومه» را با زبانی ادبی، رمزآلود و هنرمندانه و با درونمایهای صوفیانه نوشته، بهگونهای خواننده احساس میکند که زبان ادبی پررمز و راز آن را، از منظومه «منطق الطیر» عطّار الهام گرفته است. ابن فطومه، قهرمان این داستان، نماد « انسان سالک راه حق» میباشد و همچون دسته پرندگان منظومه منطقالطیر درپی «کشف شهودی حقیقت» به سفر میرود و «هفت سرزمینی» را که از آنها عبور میکند، با تعداد منازل، مقامات و یا هفت شهر عشق عطّار و «دارالجبل» هم با کوه قاف برابری میکند. اما محفوظ با تصرف هنری در زبان رمزی این داستان، این نمادها را متناسب با انسان سرگردان امروز بهکار میبرد که در آن، دست یابی قطعی به حقیقت آسان نمینماید وبا نقد گزنده شرایط سیاسی اجتماعی مسلمانان، دوری آنان را از اسلام واقعی نشان میدهد و پایانی مبهم و ناآشنا برای این سفر کشف شهودی حقیقت ترسیم مینماید.https://clrj.modares.ac.ir/article_5878_e0ae4561193dbf6e4cf7e8f4006948e3.pdfدانشگاه تربیت مدرسپژوهش های ادبیات تطبیقی2345-23665120170321mansoor nemerri and Roodakiدو چکامهای که دو امیر را به وطن بازآورد (یادِ بغداد «نمرّی» و بوی جوی مولیان «رودکی»)44635879FAحسینایمانیاناستادیار زبان و ادبیات عربی، کاشانJournal ArticleThere have always been similarities in literature of different nations. These similarities have sometimes been due to chance, imitation, or plagiarism. In fact, Arabic and Persian literature are so interwoven that they have caused such similarities. The present study aimed to examine two approximately identical reports of two odes: one Arabic ode by Mansour Nemerri (2nd Century) and one Persian ode by Roudaki (3rd century). According to these reports, Harun al-Rashid and Amir-Nasr Samani were influenced and encouraged by these odes to the extent that they returned home quickly. The Persian ode is known as “Bouye Jouye Moulian” in Persian literature, and the Arabic ode is named “Yade Baghdad” by the author of the present study. In doing so, the two odes were analyzed based on both form and content. In addition, we explored the possible influence of one narrator on the other narrator. Furthermore, the factors which contributed to the influence and encouragement of the two Amirs by the two odes were discussed. Considering the literary critics’ negative view of Arouzi Samarghandi and his trustworthiness, it could be concluded that he has copied the story of Roudaki and Amir Nasre Samani from the story of Harun al-Rashid and Mansour Nemerri.جستار پیش رو به بررسی دو گزارش کمابیش یکسان از دو قصیده میپردازد؛ یکی مربوط به ادبیات عرب و سده دوم هجری است و دیگری مربوط به ادبیات فارسی و سده سوم. طبق این دو گزارش، هارون الرشید و امیر نصر سامانی که مدتی ترک وطن کرده با شنیدن چکامهای که رودکی و منصور نمری میگویند، با شتاب به موطن خود بازمیگردند. قصیده رودکی به «بوی جوی مولیان» معروف است و قصیده نمری را «یادِ بغداد» نامیدهایم. در این مقاله پس از یاد هر دو گزارش، به همسنجی شکلی و محتوایی آن دو و تاثیر احتمالی یک راوی از راوی دیگر و عواملی که سبب شده دو قصیده در خلیفه عباسی و امیر سامانی مؤثر بیافتد، اشاره کردهایم.....ه سوم. طبق این دو گزارش، هارون الرشید و امیر نصر سامانی که مدتی ترک وطن کرده با شنیدن چکامهای که رودکی و منصور نمری میگویند، با شتاب به موطن خود بازمیگردند. قصیده رودکی به «بوی جوی مولیان» معروف است و قصیده نمری را «یادِ بغداد» نامیدهایم. در این مقاله پس از یاد هر دو گزارش، به همسنجی شکلی و محتوایی آن دو و تاثیر احتمالی یک راوی از راوی دیگر و عواملی که سبب شده دو قصیده در خلیفه عباسی و امیر سامانی مؤثر بیافتد، اشاره کردهایم.https://clrj.modares.ac.ir/article_5879_927e838a450e2fe6225edfc3d12e2463.pdfدانشگاه تربیت مدرسپژوهش های ادبیات تطبیقی2345-23665120170321Reasons behind Emersonâs Reception of Hafez: A Historical Look at a Literary Relationshipچرایی اقبال امرسن به حافظ: نگاهی تاریخی در بررسی یک ارتباط ادبی64835880FAبهناممیرزابابازاده فومشیدانشگاه شیرازJournal Articleدر پژوهشهای متعدّد به ارتباط حافظ و امرسن اشاره شدهاست؛ در این پژوهشها غالباً بر تأثیر حافظ بر امرسن و گاهی بر شباهت میان آن دو یا شیفتگی امرسن نسبت به حافظ تأکید شدهاست، امّا آنچه مورد بررسی قرار نگرفته-است جنبههای تاریخی آن ارتباط و چرایی آن است. توجّه به آمریکای قرن نوزدهم، جنبشها و گفتمانهای سیاسی، اجتماعی و فرهنگی آن کشور پژوهش حاضر را به نتایج روشنگری رهنمون میشود. علاوه بر تلاش آمریکا برای خلق هویّت ملّی مستقل از بریتانیا، عزم امرسن برای ایجاد سنّت ادبی متمایز از ادبیات بریتانیایی، نوجویی و آزاداندیشی او در استقبال از فرهنگهای غیراروپایی، جهانشمول بودن اندیشههای حافظ از یک سو و مشابهتهای میان تعالیگرایی امرسن و عرفان حافظ از سوی دیگر زمینه را برای نزدیکی امرسن به حافظ در دورهای خاص از تاریخ ادبیات آمریکا فراهم میکند. مجموعۀ این عوامل سیاسی، فرهنگی و ادبی چرایی و چگونگی اقبال امرسن به حافظ را در دورۀ شکوفایی ادبیات آمریکا آشکار میسازد.https://clrj.modares.ac.ir/article_5880_055e31fa43e652cb4ab6c0ee845c8d36.pdfدانشگاه تربیت مدرسپژوهش های ادبیات تطبیقی2345-23665120170321The female symbols in contemporary persian & arabic poems (with lyrics of Ahmad shamlu and Abdul Wahab al-Bayati)وجه زنانهی نمادها در شعر معاصر فارسی و عربی (با نگاهی به شعر احمد شاملو و عبدالوهاب البیاتی)841195881FAشیوامتحددانشجو زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه شیرازکاووسحسنلیعضو هییت علمی گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شیرازحسینکیانیعضو هییت علمی گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه شیرازJournal ArticleThis article is a comparative sociological study and it shows some effects of changes in social relations which is the result of modernity in iranian and arabic communities.<br>
This study inspects the Iranian and Arabic community and its deals with the female symbols as the one of social development indicators. Based on this, the use of female symbols and myths was assessed and compared in Abdol Vahab Albayati & Ahmad Shamlu’s poems.<br>
This study ultimately concludes that female symbol’s log in to poetry, not as a beginning of a course but it’s the result of a circulation which tries to change social relations and create a new balance between two powers in society. Addressing female symbols, in addition to give poet the possibility of addressing the mythical topics; is an attempt to empower the hidden half of the population that was held back for years. And this is not a feminist effort, but it’s blowing lyrics the spirit of gentleness and describes the hidden part of the community that would appear in the light of modernity and this effort has many examples in both Persian and Arabic literature.پژوهش حاضر کوششی جامعهشناسی_تطبیقیست و جلوههایی از تغییر در مناسبات اجتماعی را شرح میدهد که حاصل ورود مدرنیته به جوامع ایرانی و عربی است.<br>
این پژوهش ضمن توجه به واقعیت اجتماعی جامعهی ایرانی و عربی، به چگونگی ورود نمادهای زنانه به شعر معاصر به عنوان یکی از شاخصهای تحول اجتماعی میپردازد؛ چگونگی بهرهگیری از مفاهیم زنانه، نمادها و اسطورههای زنانه در شعر عبدالوهاب البیاتی و احمد شاملو با نگاه به دفترهای شعری این دو شاعر بررسی و با یکدیگر مقایسه شده است.<br>
پژوهش در نهایت به این نتیجه میرسد که ورود نمادهای زنانه به شعر شاملو و بیاتی سرآغاز یک جریان نیست بلکه نتیجهی تغییر مناسبات اجتماعی در دنیای مدرن است که سبب میشود نقش و جایگاه زن در دنیای مدرن دگرگون شود و نوعی تعادل میان نیروهای اجتماعی به وجود آید. در پرتو نمادهای زنانه شاعر بسیاری از مفاهیم اسطورهای را زنده میکند و میکوشد نیمی از جامعه را که سالها پنهان نگه داشته شده بود دوباره مطرح کند و این کاربرد یک کوشش فمنیستی نیست بلکه دمیدن روح لطافت به شعر معاصر و به عرصهآوردن و توصیف بخش پنهان جامعه است که در پرتو مدرنیته امکان ظهور یافته است و این تلاشها هم در ادبیات فارسی و هم در ادبیات عربی نمونههایی دارد.<br>
.https://clrj.modares.ac.ir/article_5881_6d378765f17a856b7ba8bf1541cafb69.pdfدانشگاه تربیت مدرسپژوهش های ادبیات تطبیقی2345-23665120170321Translated Persian poetry in the Arab worldبازتاب ترجمه شعر معاصر فارسی در جهان عرب1201575882FAسمیهکاظمی نجف آبادیدانشگاه اصفهانمحمدرحیمی خویگانیدانشگاه اصفهانJournal Articleدر نیمه اول قرن بیستم با ترجمه ادب قدیم فارسی، نخستین گامهای معرفی شعر و ادب فارسی به جهان عرب برداشته شد و در اندک زمانی شعرهای شاعران بزرگی چون فردوسی، مولوی، حافظ، سعدی، عطار، نظامی و خیام به زبان عربی نیز ترجمه و منتشر شد، زان پس، مترجمان عربی روی به سوی ترجمه ادبیات معاصر فارسی نهادند.<br>
با توجه به این که شناسایی روند ترجمه ادبیات فارسی در دوره معاصر، بیانگر چگونگی عملکرد مترجمان و نمایانگر چالشها و راهکارهای ترجمه ادبیات معاصر فارسی برای حضور در عرصه جهانی است، پژوهش حاضر بر آن است که با تکیه بر روش توصیفی، جریان ترجمه شعر معاصر فارسی به زبان عربی را مورد کاوش و بررسی قرار دهد تا بدین وسیله بستر ارتباطات ادبی و فرهنگی بین دو زبان همچون سابق فراهم شود.<br>
یافتههای این پژوهش بیانگر آن است که شعر معاصر فارسی در سال 1329هـ.ش با ترجمه دیوان «پیام مشرق» توسط عبد الوهاب عزام به جهان عرب راه یافت. از سال 1379هـ.ش روند ترجمه شعر سرعت گرفت و در سالهای 1384هـ.ش تا 1388هـ.ش آثار بسیاری ترجمه و به جهان عرب ارائه شد؛ البته وضعیت ترجمه شعر در سالهای اخیر با ضعف و رکود همراه شده است که توجه و تلاش دانشگاهها، مراکز فرهنگی و مؤسسات نشر آثار را میطلبد تا به حمایت مترجمان همت گمارند و به ترجمه ادبیات فارسی، بیشتر توجه کنند.https://clrj.modares.ac.ir/article_5882_dffac38df13c3a801f1b8994f9303bcc.pdfدانشگاه تربیت مدرسپژوهش های ادبیات تطبیقی2345-23665120170321Mythical Thematology in Comparative Literature and How to use it.مضمون شناسی اسطوره ای در ادبیات تطبیقی و کیفیت کاربست آن1581775883FAعبداللهآلبوغبیشاستادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه علامه طباطباییJournal Articleادبیات تطبیقی همچون سایر علوم، دارای مبانی نظری، اصطلاح شناسی و روششناسی ویژه خود است. مکتب کلاسیک یا تاریخگرای ادبیات تطبیقی با روشهایی نظیر تأثیر و اقتباس، تصویرشناسی و ترجمهپژوهی کوشیده است متون ادبی را مطالعه و واکاوی نماید. مضمون شناسی و واکاوی کیفیت حضور یک مضمون یا چهرهای تاریخی یا اسطورهای اولیه در متن ادبی یکی از این روشهای پژوهشی است. پژوهش حاضر کوشیده است ضمن معرفی رهیافت مضمونشناسی و تبیین کیفیت کاربست آن در مطالعات تطبیقی، به تفاوتهای ماهوی مضمون شناسی با نقد مضمونی، بینامتنیت و کهنالگو، بپردازد براساس پژوهش حاضر، رجوع به پیش متنها، اثبات وجود پیوند تاریخی میان اساطیر اولیه و روایت های منظوم یا داستانی معاصر، استخراج جوانب مورد توجه از یک اسطوره در روایت معاصر و ابعاد فروگذاشته شده آن و تبیین علل و عوامل این مسئله، ارکان اساسی یک پژوهش مضمون شناسانه را شکل میدهند. در عین حال، این پژوهش با پیشنهاد کردن روشی ترکیبی در مطالعات مضمون شناسانه، بر این باور است که پژوهشگران امروزی با وجود توجه به عوامل برونمتنی و تاریخی موجود در پژوهش مضمون شناسانه، میتوانند به وجه ادبی متن نیر بپردازند و از رهگذر رمزگشایی از رمزگان نهفته در آن، میزان پیوند و ارتباط روایت معاصر را با الگوی اسطورهای نشان دهند. این امر در وهله بعد ضمن زدودن استتیک موجود در چنین پژوهشهایی، جنبهای دینامیکی به آنها خواهد داد.https://clrj.modares.ac.ir/article_5883_c1cdd433a18e3949d6e64b68564a7c0d.pdf